Operation Mahadev म्हणजे काय? | पहलगाम हल्ला मास्टरमाइंड हाशिम मुसा ठार — संपूर्ण रिपोर्ट
जम्मू–कश्मीरमधील Operation Mahadev ही Indian Army, CRPF आणि Jammu and Kashmir Police यांनी संयुक्तपणे राबवलेली anti-terror मोहीम होती. 28 जुलै 2025 रोजी Harwan–Dachigam परिसरात ही कारवाई होताना पहलगाम हल्ल्याचा मास्टरमाइंड हाशिम मुसा (उर्फ सुलेमान शाह) ठार झाला. या लेखात आपण ऑपरेशनच्या तयारीपासून ते परिणामापर्यंत सविस्तर वाचून घेऊ.
Operation Mahadev म्हणजे काय?
Operation Mahadev ही Indian Army, CRPF आणि Jammu and Kashmir Police यांनी एकत्र राबवलेली खाजगी व रणनीतीपूर्ण anti-terror operation मोहीम आहे. ही मोहीम 28 जुलै 2025 रोजी Harwan – Mulnar – Lidwas – Dachigam National Park परिसरात सुरू करण्यात आली. सुरक्षा यंत्रणांकडून मिळालेल्या intelligence नुसार हाशिम मुसा व त्याचे सहयोगी या परिसरात लपले होते आणि मोठा हल्ला करण्याच्या तयारीत होते.
Mahadev Peak नाव का?
या भागातील भूगोल — उंच टेकडी, दाट जंगल आणि गुहेसारखे ढिगारे — दहशतवाद्यांना लपण्यासाठी उपयुक्त होते. त्यामुळे या ऑपरेशनला त्या परिसराच्या महत्त्वाच्या टप्प्यावरून “Operation Mahadev” असे कोडनेम देण्यात आले.
पहलगाम हल्ल्याची पार्श्वभूमी — नेमके काय घडले होते?
पहलगाम परिसर अनेक वर्षांपासून पर्यटन व अमरनाथ यात्रेमुळे राष्ट्रीय स्तरावर संवेदनशील मानला जातो. जुलै 2025 मधील हल्ल्याने संपूर्ण देश हादरला होता. यात्रेच्या मार्गावर रात्री उशिरा झालेल्या या targetted फायरिंगमध्ये काही प्रवाशांना व सैनिकांना इजा झाली. प्रारंभिक तपासात हे स्पष्ट झाले की हल्ल्याचा उद्देश कायदेशीर प्रवासांना बाधित करणे आणि मोठ्या प्रमाणावर भय निर्माण करणे होता. तपासात हाशिम मुसा या नावाचा धागा सापडला व त्याच्या कनेक्शन्सचा शोध घेण्यात आला.
हाशिम मुसा— त्याची पार्श्वभूमी
हाशिम मुसा हा Lashkar-e-Taiba (LeT) शी संबंधित, अनुभवी operative म्हणून ओळखला जायचा. त्याची जबाबदारी recruitment, IED बनवण्याचे तंत्र, शस्त्रप्रवहन आणि सीमापार handlers सोबत समन्वय ह्यांचा होता. पहलगामहल्ल्याच्या बारकाव्यात त्याचा हात असल्याचे तपासात स्पष्ट झाले आणि तो सुरक्षा यंत्रणांच्या ‘wanted list’ वर लांब काळापासून होता.
ऑपरेशन कसे सुरू झाले?
स्थानिक informers, intercepted communications आणि field intelligence यावरून Harwan परिसरात हाशिम आणि दोन साथीदार असल्याची पुष्टी मिळताच सुरक्षा दलांनी तात्काळ संयुक्त मोहीम उभारली. Indian Army RR units, CRPF special teams आणि J and K Police SOG यांनी पूर्ण समन्वयाने पुढे काम केले.
तैयारी — एक अत्याधुनिक मोहीम
Operation Mahadev मध्ये आधुनिक तंत्रज्ञानाचा मोठ्या प्रमाणावर वापर करण्यात आला — satellite imagery, high-altitude drones, thermal scanners आणि secure intercept systems. तसेच ground intelligence (स्थानिक नागरिकांची माहिती, CCTV व मोबाइल-टॉवर डेटा) यांचा समतोल वापर करून सुरक्षादलांनी रणनीती आखली.
28 जुलै 2025 — ऑपरेशनची सुरुवात
पहाटेची कृती नियोजित पद्धतीने सुरू झाली — 04:15 वाजता परिसर सील करण्यात आला, प्रवासापासून व नागरिक हालचालीपासून परिसर वेगळा ठेवण्यात आला. drones ने heat-signatures ओळखल्या व 04:55 AM च्या आसपास तीन संदिग्धांच्या हलचाली नोंदवल्या. सुरक्षा दलांनी एप्रोच करून controlled engagement सुरू केले आणि सुमारे चार तासांच्या आत निर्णायक निकाल निघाला.
चकमक आणि निकाल
ऑपरेशनच्या चकमकीत तीन दहशतवादी ठार झाले — हाशिम मुसा (सुलेमान शाह), अबू हमजा आणि यासिर. घटनास्थळावरून अनेक महत्त्वाचे पुरावे जप्त करण्यात आले ज्यातून पुढील तपासांना मार्गदर्शक माहिती मिळाली.
सापडलेले पुरावे आणि त्यांचे अर्थ
जप्त साहित्यात AK-47, M4 rifles, पाकिस्तानी communication devices, GPS trackers, fake Indian SIM cards आणि विस्फोटक साहित्य यांचा समावेश होता. या वस्तूंमुळे सीमा पारून मिळणाऱ्या लॉजिस्टिक सपोर्टचा पुरावा समोर आला आणि पाकिस्तानमधील handlers ची भूमिका पुष्टी झाली.
हाशिम मुसाचे नेटवर्क कसे होते? — दहशतवादी रचनेची माहिती
हाशिम मुसा हा फक्त फील्ड operative नव्हता, तर त्याच्याकडे तीन महत्त्वाचे मॉड्यूल होते: Recruitment Cell (स्थानिक तरुणांना सामील करणे), Logistics Cell (शस्त्र, गोळाबारूद पुरवठा) आणि Cross-Border Communication Wing (encrypted comms व handlers सोबत संपर्क). Operation Mahadev दरम्यान जप्त झालेले डेटा व उपकरणे ह्या साखळीतून पुढील मोठे प्लॅन उघड करत होते.
ऑपरेशनचे राष्ट्रीय व स्थानिक परिणाम
हाशिम मुसाचा नायनाट म्हणजे LeT च्या स्थानिक नेटवर्कवर दिलेला मोठा धक्का. हल्ल्याची योजना राबविणारे अनेक logistical nodes नष्ट झाले, recruitment-flow कमी झाला आणि स्थानिक नागरिकांमध्ये सुरक्षा भावना वाढली. पर्यटन क्षेत्रावरही सकारात्मक परिणाम दिसू लागले कारण लोकांत परतीचा आत्मविश्वास निर्माण झाला.
ऑपरेशननंतरचे पाऊल
ऑपरेशननंतर security sweep व forensic analysis सुरू ठेवण्यात आला. जप्त उपकरणांवरील डेटा पार्श्वभूमी तपासण्यात आला आणि पुढील 4-5 ठिकाणी सक्रियताविरोधी मोहिमा राबवल्या गेल्या. स्थानिक प्रशासनाने Quick Reaction Teams (QRTs) व अधिक सुरक्षात्मक बिंदू तैनात केले.
लोकप्रतिसाद आणि जनमत
सोशल मीडियावर #OperationMahadev व #IndianArmy ट्रेंड झाले. लोकांनी सुरक्षा दलांचे कौतुक केले; परंतु काही संस्थांनी ऑपरेशनच्या पारदर्शकतेविषयी प्रश्नही विचारले. एकंदरीत जनमानसात सकारात्मक भावना जास्त होती कारण प्रमुख मास्टरमाइंड विरह झाला.
अशा हल्ल्यांना रोखण्यासाठी भविष्यातील सुरक्षा उपाय
Operation Mahadev नंतर सुरक्षा यंत्रणांनी अनेक प्रतिबंधात्मक पावले उचलली — high-altitude drone surveillance वाढवणे, thermal night-scanning पद्धती वाढवणे, यात्रेच्या मार्गावर QRT तैनात करणे आणि Public Assistance Cells उभारणे जिथे नागरिक थेट संशयास्पद हालचाली बाबत माहिती देऊ शकतील. तसेच सीमा पारच्या handlers वर लक्ष ठेवण्यासाठी intelligence-sharing अधिक तीव्र करण्यात आले आहे.
Operation Mahadev — एक रणनीतिक यश
हा ऑपरेशन योग्य intelligence, आधुनिक तंत्रज्ञान व सुरक्षा दलांच्या समन्वयाचा उत्तम नमुना आहे. हाशिम मुसाच्या खात्म्याने स्थानिक दहशतवादी साखळी खूप प्रभावित झाली आणि भविष्यात अशा प्रकारच्या मोठ्या हल्ल्यांचा धोका लक्षणीयरीत्या कमी झाला आहे.
Main Takeaways (थोडक्यात)
- तारीख: 28 जुलै 2025
- ठिकाण: Harwan – Dachigam National Park
- मुख्य परिणाम: 3 दहशतवादी ठार, महत्त्वाचे पुरावे जप्त
- प्राथमिक उद्दिष्ट: पहलगाम हल्ला मॉड्यूलचा नाश
Internal Links (तुमच्या ब्लॉगचे लेख)
External Authoritative Sources
अधिकृत माहिती व पुष्टीसाठी खालील सरकारी/आधिकारिक संकेतस्थळे तपासा:
निष्कर्ष
Operation Mahadev हा दहशतवादाविरोधातील लढ्यातील एक महत्वाचा टप्पा आहे. हाशिम मुसाच्या खात्म्यामुळे LeT च्या स्थानिक साखळीला मोठा धक्का बसला आणि काश्मीरमधील सुरक्षा परिस्थिती सुधारण्यास मदत झाली. भविष्यातही अशाच प्रकारच्या intelligence-driven ऑपरेशन्समुळे देशाच्या आंतरिक सुरक्षा अधिक बळकट होईल.
टिप्पण्या
टिप्पणी पोस्ट करा